Lapikoan / Nola funtzionatzen du / Kimika
Nola funtzionatzen du borragomak?
2010/05/21 Oihane Lakar
Arkatzarekin idazten edo marrazten ari garela akats bat egiten dugunean, zer erraza den gaizki egindakoa ezabatzea, ezta? Borragoma hartu, ezabatu nahi dugunaren gainean igurtzi, eta listo! Inoiz galdetu al diozu zure buruari nola edo zergatik borratzen duten borragomek? Hala bada, hemen duzu erantzuna!

Borragoma goma bat da, eta, goma guztiak bezala, molekula-kate luze-luzez osatuta dago. Kate horren pieza guztiak berdin-berdinak dira: isopreno izeneko molekulak. Bata bestearekin estu lotuta dauden milaka eta milaka isoprenok eratzen dute borragoma.
Bada, paperean arkatzez egindako marrazkiaren osagaiak borragomaren isoprenoekin lotzen dira; hau da, borragomatik zintzilik gelditzen dira. Ez al zara inoiz ohartu ezabatzean borragoma belztu egiten dela? Arkatzaren osagaiak zintzilik dituelako gertatzen da hori, arkatzaren osagaiak beltzak dira eta.
Une batetik aurrera ezin izaten dugu gehiagorik borratu, isopreno guztiak arkatzaren osagaiekin lotuta daudelako. Baina belztutako zatia garbitutakoan edo kendutakoan, erabiltzen jarrai dezakegu.
Zerbait ezabatzen ari garenean, gainera, indartsu igurzten dugunez borragoma paperaren kontra, isopreno-katea hautsi egiten dugu. Hautsitako kate horiek dira ezabatzean sortzen diren gomazko txirbilak.